تسهیل محیط کسب و کار از مسیر شناسنامه دار نمودن فعالان اقتصادی، توسعه ابزار رتبه بندی و انتشار شفاف گزارش های رتبه بندی

اکنون هیأت های تجاری عالی رتبه خارجی خواهان همکاری بیشتر با ایران هستند فارغ از بحث گذار از تحریم ها و توافق صورت گرفته، موضوع مورد توجه چشم‌انداز روابط خارجی و تسهیل روابط تجاری بین المللی است به گونه ای که بیشترین منفعت از این تعاملات به بهره ورترین نحو ممکن حاصل گردد. روابط خارجی پرتنش از مسیر کاهش اطمینان و امنیت اقتصادی، اثرات منفی بر عملکرد اقتصاد ایران در دهه گذشته داشته است. از این منظر توافق صورت گرفته به تنهایی چشم انداز روشنی را برای ارتقای روابط خارجی ترسیم می‌کند که نتیجه عینی آن افزایش اطمینان و امنیت اقتصادی است. وجود اطمینان و امنیت در اقتصاد پیام مناسبی برای سرمایه‌گذاران خارجی برای سرمایه‌گذاری در اقتصاد ملی فراهم می آورد؛ چراکه سرمایه گذاران از عدم قطعیت و ناامنی اجتناب می کنند و مشتاق آرامش و ثبات هستند. در سطح بین المللی برای تامین امنیت سرمایه و سرمایه‌گذار از ابزار رتبه بندی فعالان اقتصادی به عنوان یک ابزار حرفه ای استفاده می گردد. شناسنامه دار نمودن رفتارهای اقتصادی راه حل شایسته ای برای شناسایی فعالان حرفه ای با عملکرد مناسب از فعالان غیر حرفه ای با عملکرد غیر شفاف خواهد بود و خروجی ملموس این موضوع درک عمیق اشخاص از طرف تجاری روبرو در برقراری ارتباط تجاری "مناسب"  و توسعه روابط با شخص "مناسب" در زمان "مناسب" می باشد و باعث ایجاد امنیت و آرامش سرمایه گذاری و تسهیل روابط تجاری خواهد شد.

در سطح ملی، مدل رتبه بندی باید نشان دهنده یک شمای آرمانی از انتظارات عمومی بدنه حاکمیت از فعال کسب و کار و یک رویکرد هدایت گر برای دستیابی به اهداف توسعه و افق 1404 باشد. با توجه به این موضوع برنامه های تدوین شده در سطح کلان مسیری را مشخص می نمایند که باید توسط همه اجزای نظام شامل دولت و بخش خصوصی و تعاونی پیگیری گردد. با توجه به این برنامه های مدون می بایست مسیر شفافی مشخص شود تا در بستر آن همه اجزای نظام اقتصادی در راستای تحقق اهداف مندرج در اسناد بالادستی تلاش نمایند. با این روش تمامی فعالان اقتصادی پس از طی فرایند رتبه بندی و کسب رتبه می توانند متناسب با رتبه کسب شده خود در تعاملات تجاری خود طرف متناسب با عملکرد و رفتارهای خود را یافته و به جمع بندی حرفه ای تری در این تعاملات برسند. بدین ترتیب فعالین اقتصادی ای که پیشرو هستند و اغلب مطالبات حاکمیت و نظام جمهوری اسلامی ایران را در فعالیت های خود محقق ساخته اند از طریق یک بستر شفاف و عادلانه می توانند روابط تجاری خود را به نحو شایسته تری ساماندهی و بیشترین منفعت را از آن کسب نمایند.

با این نگاه، اتاق بازرگانی و صنایع و معادن و کشاورزی ایران با درک و تشخیص ضرورت شناسنامه دار کردن فعالان اقتصادی عضو خود، رسالت خویش دانسته است که در این زمینه تلاش جدی و فراگیری نماید. با توجه به این موضوع و عطف تکالیف متعدد قانونی، اتاق ایران از فروردین ماه 1390 نسبت به رتبه بندی فعالان اقتصادی اقدام نموده است. این رتبه بندی به منظور پاسخ گویی به نیازهای تمامی ذینفعان بدنه اقتصادی کشور با توجه به حوزه فعالیتی متقاضی و با هدف ایجاد تمایز بین فعالان اقتصادی و تسهیل روابط تجاری و بهبود مستمر محیط کسب و کار از طریق مدل رتبه بندی طراحی شده توسط مرکز رتبه بندی صورت می پذیرد. از سوی دیگر مطالعه رویکردهای برنامه دوره هشتم در اتاق ایران درحوزه اقدامات ساختاری و اتاق ها و شوراهای مشترک، همگرایی مناسبی را در برنامه های این اتاق در این حوزه ها با موضوع توسعه شفافیت و تسهیل روابط تجاری نمایش می دهد. موارد فوق با برنامه های راهبردی اتاق در دوره هشتم و نگاه ویژه اتاق به توسعه مرکز ملی رتبه بندی، نگاه جامع پارلمان بخش خصوصی برای ساماندهی شرایط فعالان اقتصادی و بسترسازی مناسب برای بهبود مستمر محیط کسب و کار از مسیر توسعه شفافیت و انتشار اطلاعات صحه گذاری شده توسط سوم شخص مستقل را نمایان می سازد.

با توجه به این توضیحات، شناسنامه دار کردن فعالان اقتصادی شامل جمع آوری داده های مالی، مدیریتی، قانونی و حقوقی مربوط به پنج سال اخیر و بررسی های کارشناسی در چهار حوزه صلاحیت حرفه ای و اهلیت، عملکردمالی، تجارت بین المللی و مسوولیت پذیری اجتماعی می باشد. هم اکنون بالغ بر 1400 فعال اقتصادی شامل شرکت های تولیدی، خدماتی، بازرگانی و پیمانکاری، حوزه فناوری اطلاعات و دانش بنیان رتبه بندی شده و گواهی نامه خود را دریافت نموده اند. همگی موارد فوق جز در بستر ایجاد و توسعه یک پایگاه داده مشترک از اطلاعات فعالان اقتصادی و بررسی اطلاعات اولیه هر بنگاه و رتبه بندی آنان و اعلام این رتبه ها میسر نخواهد بود.

با این نگاه، در طراحی مدل رتبه بندی اولیه سعی شده است تا با استفاده از یک منطق یکپارچه و داشتن نگاه سیستمی و استفاده از تجربیات موجود در سطح بین المللی، بهترین نحوه جمع آوری اطلاعات مورد استفاده قرار گیرد تا شرکت ها به راحتی بتوانند با در اختیار قرار دادن اطلاعات اولیه و در عین حال مهم و تاثیرگذار از بنگاه خود وضعیت عمومی بنگاه خود را شناسایی نمایند.

در این راستا مرکز رتبه بندی اتاق تمام تلاش خود را برای عدم ورود به تفحص در اطلاعات بنگاه ها بکار می برد و سعی دارد به صورت موازی با استفاده از اطلاعات ارایه شده توسط متقاضیان که توسط شخص سوم تایید شده است و تحلیل آن ها و انجام بررسی های دقیق و کارشناسانه از اطلاعات به دست آمده، نقش ملی و مشورتی خود را به نحو احسن ایفا نموده و در سطح ملی تعامل سازمان ها و شرکت ها را بهبود بخشد. نتیجه کلی این رتبه بندی بعد از یک دوره 5 ساله، شفافیت و بهبود هر چه بیشتر در محیط کسب و کار خواهد بود.

معیارهای مورد ارزیابی در این مدل در حدود 100 مورد می باشد که توزیع وزن معیارها به صورت عمومی یادگیری و بومی سازی همین توزیع در سطح بین المللی است. با توجه به طراحی صورت گرفته دو عنصر اصلی برای ارزیابی با این مدل رتبه بندی در نظر گرفته شده است:

  • خود اظهاری
  • ارزیابی بر مبنای صحه گذاری اطلاعات اظهارشده و تجزیه و تحلیل آن ها
  • ارزیابی نتایج بر مبنای روندها، مقایسه با میانگین ها و بهترین ها و اهداف توسعه ای

شایان ذکر است در نظرسنجی های انجام شده پس از اتمام رتبه بندی، "تمامی متقاضیان" حضور در این طرح را به سایر همکاران خود توصیه نموده و بیش از 95% آن ها نحوه انجام فرایند رتبه بندی را "خوب و بسیار خوب" ارزیابی نموده اند.

با این نگاه با برنامه ریزی های صورت گرفته، مرکز رتبه بندی از طریق مطالعه و ارزیابی دقیق عملکرد فعالان اقتصادی، انتشار رتبه اشخاص و ارایه گزارش های جامع از صلاحیت حرفه ای و اهلیت هر یک از متقاضیان رتبه بندی شده، بستر و ابزار شایسته ای برای معرفی فعالان شفاف و خوشنام به یکدیگر، برگزاری نشست های کارآمد، تعامل تجاری حرفه ای تر و در نتیجه توسعه تجارت خارجی اثربخش؛ فراهم خواهد نمود.

 

برای دریاف گزارش های رتبه بندی اینجاکلیک نمایید